Σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών!

Στα κλασικά συμπτώματα συμπεριλαμβάνονται αυξημένη τριχοφυία, ακμή, παχυσαρκία, ασταθής εμμηνορρυσία και υπογονιμότητα.

Οι πολυκυστικές ωοθήκες είναι το πιο συνηθισμένο ορμονικό πρόβλημα σε γυναίκες γόνιμης ηλικίας. Υπολογίζεται οτι 8-16% των γυναικών πάσχουν στη γόνιμη ηλικία τους από σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών.

Πως δημιουργείται:

Δεν είναι γνωστοί οι ακριβείς λόγοι που δημιουργούν αυτό το σύνδρομο. Γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών συχνά έχουν κληρονομική προδιάθεση με μητέρα ή αδερφή που πάσχουν από αυτό.

Πολλές γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών έχουν πρόβλημα βάρους (υπέρβαρες). Έρευνες έχουν δείξει τη σχέση μεταξύ συνδρόμου πολυκυστικών ωοθηκών και μεταβολισμού της ινσουλίνης. Μερικές γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών παράγουν περισσότερη ινσουλίνη που επιδρά στις ωοθήκες, δίνοντάς τους ώθηση να παράγουν περισσότερες ανδρικές ορμόνες (ανδρογόνα). Αυτό δημιουργεί αύξηση βάρους, προβλήματα ωορρηξίας και αυξημένη τριχοφυΐα.

Γιατί γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών έχουν πρόβλημα με την περίοδο

Οι ωοθήκες είναι δύο μικρά όργανα τοποθετημένα δεξιά και αριστερά από τη μήτρα. Οι γυναίκες έχουν στις ωοθήκες τους ωοθυλάκια. Τα ωοθυλάκια είναι μικρές κύστες που η καθεμία περιέχει ένα ωάριο. Κάθε μήνα περίπου 1000 ωάρια ξεκινούν να ωριμάζουν, αλλά μόνο ένα γίνεται «κυρίαρχο». Ωριμάζοντας το ωάριο, τα ωοθυλάκια συσσωρεύουν υγρό αυξάνοντας σε μέγεθος. 'Οταν το ωάριο ωριμάσει το ωοθυλάκιο σπάει απελευθερώνοντας το ωάριο το οποίο γονιμοποιείται στις σάλπιγγες από όπου μεταφέρεται στη μήτρα. Η ρήξη του ωοθυλακίου και η απελευθέρωση του ωαρίου ονομάζεται ωορρηξία.

Στις γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, οι ωοθήκες δεν παράγουν όλες τις ορμόνες που χρειάζεται ένα ωοθυλάκιο για να ωριμάσει. Αρχίζουν περίπου 20 να μεγαλώνουν αλλά κανένα δεν μεγαλώνει αρκετά. Έτσι κάποια απ' αυτά μπορούν να παραμείνουν στις ωοθήκες ως κύστες, αφού κανένα ωοθυλάκιο δεν ωριμάζει, δεν έχουμε ωορρηξία, άρα δεν έχουμε τη δεύτερη φάση του κύκλου με την παραγωγή προγεστερόνης.
Χωρίς προγεστερόνη, η περίοδος είναι ασταθής ή απούσα. Επίσης οι κύστες που παραμένουν, παράγουν ανδρικές ορμόνες που παρεμβαίνουν στην επόμενη ωορρηξία, εμποδίζοντάς την.

Ποια είναι τα συμπτώματα του συνδρόμου πολυκυστικών ωοθηκών

Τα συμπτώματα μπορεί να εμφανίζονται μεμονωμένα ή σε συνδυασμό μεταξύ τους και με διαφορετική βαρύτητα. Είναι τα εξής:
Ασταθής έμμηνος ρύση ή απουσία αυτής
Υπογονιμότητα
Αύξηση της τριχοφυΐας (στο πρόσωπο, το στήθος, το στομάχι, την πλάτη).
Λιπαρότητα και ακμή
Κοιλιακός πόνος
Αυξημένο βάρος ή παχυσαρκία, συνήθως συσσώρευση λίπους στην κοιλιά
Διαβήτης τύπου 2
Υψηλή χοληστερίνη
Υψηλή πίεση
Ανδροειδής τριχόπτωση
Υπερχρωματικά στίγματα και λεκέδες
Ροχαλητό και άπνοιες κατά τον ύπνο.
Συνήθως βρίσκουμε ένα ή δύο απ' αυτά τα συμπτώματα, σε διαφορετική βαρύτητα, σε γυναίκες που παρουσιάζουν σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών. Σπάνια βρίσκουμε περισσότερα από αυτά και σχεδόν ποτέ όλα μαζί.

Εξετάσεις για τη διάγνωση του συνδρόμου των πολυκυστικών ωοθηκών

Δεν υπάρχει μοναδική εξέταση που να μας επιβεβαιώνει το σύνδρομο. Θα πρέπει να ληφθεί ένα πολύ καλό ιστορικό, μια γυναικολογική εξέταση, ένα υπερηχογράφημα έσω γεννητικών οργάνων, ένα ορμονικό προφίλ και μέτρηση ζαχάρου ή ακόμη καλύτερα καμπύλη ζαχάρου και ινσουλίνης. Η διάγνωση τίθεται από τα αποτελέσματα όλων αυτών των εξετάσεων. Στη φυσική εξέταση, θα γίνει αξιολόγηση της τριχοφυΐας.

Κατά τη γυναικολογική εξέταση, οι ωοθήκες τις περισσότερες φορές έχουν αυξημένο μέγεθος λόγω των πολλών μικρών κύστεων που βρίσκονται μέσα σε αυτές. Κατά το υπερηχογράφημα σύνηθες εύρημα είναι οι πολυάριθμες μικρές κύστες περιφερειακά στην ωοθήκη. Επίσης βρίσκουμε ένα παχύ ενδομήτριο λόγω της άστατης εμμηνορρυσίας.

Θεραπεία του συνδρόμου πολυκυστικών ωοθηκών

Η θεραπεία βασίζεται στα συμπτώματα (τριχοφυΐα, εμφάνιση, ρύθμιση περιόδου).
Σε περίπτωση επιθυμίας για τεκνοποιία, υπάρχουν σκευάσματα (όπως κιτρική κλομιφαίνη, γοναδοτροπίνες) που βοηθούν να έχουμε ωορρηξία κάθε μήνα ώστε να επιτευχθεί εγκυμοσύνη.

Για τις γυναίκες που δεν επιθυμούν να τεκνοποιήσουν, ορμονικά αντισυλληπτικά χάπια μπορούν να ρυθμίσουν την περίοδο, να μειώσουν τα επίπεδα των ανδρικών ορμονών και να βοηθήσουν να εξαφανιστεί η ακμή. Για την τριχοφυΐα και την υπέρταση, υπάρχουν ειδικά σκευάσματα όπως (σπιρονολακτόνη, οξεική κυπροτερόνη).

Σε περίπτωση διαβήτη, η χρήση μετφορμίνης μειώνει τα επίπεδα του ζαχάρου στο διαβήτη τύπου 2 και αυξάνει τις πιθανότητες για ωορρηξία. Οι περισσότερες γυναίκες, χάνοντας το 10% του βάρους τους, επανέρχονται σε φυσιολογικούς κύκλους.

Πώς επηρεάζει το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών την εγκυμοσύνη

Φαίνεται να υπάρχει:
- υψηλότερο ποσοστό αποβολών
- διαβήτης κύησης
- υπέρταση

Επιπλοκές του συνδρόμου πολυκυστικών ωοθηκών

Η άστατη περίοδος και η απουσία της ωορρηξίας κάνουν τις γυναίκες να παράγουν οιστρογόνα χωρίς την εναλλαγή της παραγωγής προγεστερόνης. Η προγεστερόνη προκαλεί φυσικά περίοδο. Έτσι η έλλειψή της δημιουργεί παχύ ενδομήτριο που αιμορραγεί άστατα. Υπάρχει πιθανότητα υπερπλασίας του ενδομητρίου ή καρκίνου.
Οι γυναίκες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, έχουν περισσότερες πιθανότητες για διαβήτη, υψηλή χοληστερόλη, υψηλή πίεση και καρδιολογικά προβλήματα.
Ρυθμίζοντας τα συμπτώματα σε νεαρή ηλικία, βοηθάμε να μειωθεί ο κίνδυνος. Έτσι μια σωστή και έγκαιρη θεραπεία σε νεαρές γυναίκες εξασφαλίζει την ομαλή λειτουργία του κύκλου τους και κατ' επέκτασιν την υγεία τους.