Αλυσίδα Παραγωγής Τροφίμων

Σ' αυτή έχει θεσπιστεί αυστηρή νομοθεσία και περιλαμβάνει ελέγχους σε όλα τα στάδια της παραγωγής, ξεκινώντας από τις ζωοτροφές και τη διαβίωση των ζώων μέχρι την παραγωγή των τροφίμων και την κατανάλωση.

Αυτό ήταν αναγκαίο μετά τις διάφορες διατροφικές κρίσεις στις δεκαετίες 1990 και 2000, όπως η νόσος των τρελών αγελάδων και οι διοξίνες στις ζωοτροφές και το κρέας που είχαν ως αποτέλεσμα την αύξηση της καχυποψίας του καταναλωτή για την παραγωγή των τροφίμων.

Κύρια χαρακτηριστικά αυτής της στρατηγικής είναι: η θέσπιση κανονισμών για την ασφάλεια των τροφίμων, η δημιουργία κατάλληλης επιστημονικής γνώσης στην οποία θα έχει πρόσβαση ο καταναλωτής, τα μέτρα για τον έλεγχο των διαδικασιών παραγωγής των τροφίμων και η ορθή ενημέρωση του καταναλωτή για την προέλευση και τη σύνθεση των τροφίμων.

Η ΕΕ έχει δημιουργήσει το «πακέτο υγιεινής» ή «γενική νομοθεσία τροφίμων» που περιλαμβάνει κανονισμούς (2002-2004) άμεσα εφαρμοζόμενους από τα κράτη μέλη. Η νομοθεσία αυτή καθορίζει τις αρχές για την ασφάλεια των τροφίμων και εισάγει μια σειρά από άλλες δράσεις:

• Η έννοια της ιχνηλασιμότητας. Όλες οι επιχειρήσεις τροφίμων πρέπει να γνωρίζουν και να αποδεικνύουν την πορεία παραγωγής του τροφίμου από τις ζωοτροφές ως τον τελικό καταναλωτή. Πιο συγκεκριμένα θα πρέπει να προσέχουν τους προμηθευτές τους και τους προμηθευόμενους από αυτούς. Αυτό ονομάζεται «ένα βήμα μπρος και ένα βήμα πίσω».

• Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (ΕΑΑΤ). Είναι η ανώτατη επιστημονική επιτροπή που παρακολουθεί τους κινδύνους των τροφίμων και εγκρίνει ή απορρίπτει με κατοχυρωμένες μελέτες, προσβάσιμες από το κοινό, τη χρήση ζωοτροφών και την κατανάλωση ελεγχόμενων τροφίμων όπως τα γενετικά τροποποιημένα τρόφιμα.

• Το σύστημα ταχείας προειδοποίησης για τα τρόφιμα και τις ζωοτροφές (RASSF). Όταν συμβεί μια κρίση τροφίμων, όπως οι διοξίνες στις ζωοτροφές, κινητοποιείται ένας μηχανισμός ενημέρωσης όλων των κρατών μελών της ΕΕ που αναγκάζονται στη λήψη των κατάλληλων μέτρων για την αντιμετώπιση του κινδύνου.

Τα τρόφιμα σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να βλάπτουν την υγεία των καταναλωτών. Οι ζωοτροφές δεν πρέπει να περιέχουν βλαβερές ουσίες ή μη εγκεκριμένα πρόσθετα. Τα πρόσθετα των τροφίμων όπως τα συντηρητικά περνούν από αυστηρούς ελέγχους για την έγκρισή τους. Τα ζώα πρέπει να είναι υγιή και να μεταχειρίζονται με ορθό τρόπο. Πρέπει να ακολουθούνται αυστηρά οι κανόνες ορθής υγιεινής πρακτικής σε όλη τη διαδικασία παραγωγής του κρέατος για την αντιμετώπιση σοβαρών μικροβιολογικών κινδύνων όπως η λιστέρια και η σαλμονέλα.

Οι ορμόνες στα ζωικά τρόφιμα απαγορεύονται. Τα κατάλοιπα φυτοφαρμάκων και κτηνιατρικών αντιβιοτικών πρέπει να βρίσκονται σε αυστηρά όρια. Τα υλικά συσκευασίας που έρχονται σε επαφή με τα τρόφιμα θα πρέπει να είναι κατάλληλα για να αποφευχθεί το φαινόμενο της μετανάστευσης βλαβερών ουσιών πχ από πλαστικά στα τρόφιμα. Επίσης θα πρέπει να αναφερθούν οι προσπάθειες της ΕΕ για τους ελέγχους των επιχειρήσεων σε θέματα υγιεινής και ασφάλειας τροφίμων.

Οι αγρότες σήμερα επιδοτούνται για την παραγωγή ποιοτικών προϊόντων και όχι για την παραγωγή υπέρμετρων ποσοτήτων τροφίμων. Για να εξασφαλίσουν το εισόδημά τους θα πρέπει να δημιουργούν καλλιέργειες που προωθούν τη βιώσιμη γεωργία με οφέλη τόσο στον καταναλωτή όσο και το περιβάλλον.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις καλλιέργειες με πιστοποιημένα σήματα ποιότητας όπως προϊόντα προστατευμένης ονομασίας προέλευσης (ΠΟΠ), προστατευμένης γεωργικής ένδειξης (ΠΓΕ) και βιολογικά τρόφιμα.

Από όλα τα παραπάνω γίνεται κατανοητό ότι η στρατηγική της ΕΕ «από το αγρόκτημα στο τραπέζι» δημιουργεί τις κατάλληλες συνθήκες για την παραγωγή ασφαλών τροφίμων για τους καταναλωτές, την ενίσχυση των παραγωγών και την προστασία του περιβάλλοντος.