Menu

Η νόσος του κλιματισμού ή «Νόσος των λεγεωναρίων»

Η νόσος του κλιματισμού ή «Νόσος των λεγεωναρίων»

Η «ΝΟΣΟΣ των λεγεωνάριων» ανιχνεύθηκε για πρώτη φορά τον Ιούλιο του 1976 στη Φιλαδέλφεια, όταν σε συνέδριο λεγεωνάριων που λάμβανε χώρα σε ξενοδοχείο της πόλης, με αφορμή τα 200 χρόνια για την απελευθέρωση της χώρας, νόσησαν δεκάδες σύνεδροι από μια «ανεξήγητη» μορφή πνευμονίας.

Kατά την διάρκεια του συνεδρίου αυτού, προσβλήθηκαν 221 άτομα, εκ των οποίων τα 34 απεβίωσαν.
Μάλιστα τότε, οι αρχές που ασχολούνταν με τη διερεύνηση της υπόθεσης, υπέθεσαν ότι επρόκειτο για «χημικό πόλεμο από άγνωστους εχθρούς!» «Δημιουργήθηκε πανικός γιατί κανένας δεν γνώριζε τι συνέβαινε. Πέθαινε ο ένας άνθρωπος μετά τον άλλον» θυμάται ο γιατρός, τότε του Νοσοκομείου «Άλμπερτ Αϊνστάιν» της Φιλαδέλφειας και καθηγητής της Πανεπιστημιακής Κλινικής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων κ. Στ. Κωνσταντόπουλος.

Για να καθησυχάσει την κοινή γνώμη, ο τότε αμερικανός πρόεδρος Τζέραλντ Φορντ, έσπευσε να διαμείνει στο ξενοδοχείο του συνεδρίου των λεγεωνάριων, το οποίο όμως έκλεισε μερικές εβδομάδες αργότερα.

Οι εργαστηριακές έρευνες που ακολούθησαν προσδιόρισαν την ύπαρξη της legionella pneumophila. Πρόκειται για ένα Gram αρνητικό βακτηρίδιο το οποίο αναπτύσσεται σε υγρό περιβάλλον σε θερμοκρασία από 20 έως 45 βαθμούς Κελσίου. Υπάρχουν περίπου 40 είδη λεγεωνέλλας και περισσότερα από τα μισά μπορούν να προκαλέσουν νόσο στον άνθρωπο. Το είδος "Legionella Pneumofila" ευθύνεται για το 90% των λοιμώξεων στον άνθρωπο.

Το βακτηρίδιο της Λεγεωνέλλας μπορεί εύκολα να πολλαπλασιαστεί και να αποικήσει σε συστήματα κρύου και ζεστού νερού και σε οποιεσδήποτε εγκαταστάσεις χρησιμοποιούν ή/και αποθηκεύουν νερό. Τα κλιματιστικά δηλαδή, μετατρέπονται σε τόπο συσσώρευσης παθογόνων μικροοργανισμών από την αναπνοή και τον ιδρώτα των ανθρώπων. Τα βακτηρίδια αυτά επαναπροωθούνται με το ίδιο σύστημα κλιματισμού στον αέρα των χωρών διαβίωσης ή εργασίας. Ο κίνδυνος προσβολής των ατόμων, με προβληματικό κυρίως ανοσοποιητικό σύστημα, είναι μεγάλος. «Τα πλέον επικίνδυνα για την επώαση τέτοιου είδους μικροβίων είναι τα γυάλινα κτίρια, όπου δεν υπάρχει ο κατάλληλος εξαερισμός και τα πάντα εξαρτώνται από το σύστημα κλιματισμού» αναφέρει ο χημικός μηχανικός και περιβαλλοντολόγος κ. Δ. Παπαϊωάννου.

Γι αυτό το λόγο υπάρχουν κάποιες ομάδες εργαζομένων που είναι περισσότερο εκτεθειμένες στο βακτήριο, όπως:
1. Εργαζόμενοι σε μεγάλα κλιματιζόμενα κτίρια στα οποία οι δυνατότητες για φυσικό εξαερισμό είναι περιορισμένες.
2. Εργαζόμενοι στα νοσοκομεία.
3. Εργαζόμενοι σε πολυκαταστήματα και υπεραγορές.
4. Εργαζόμενοι σε ξενοδοχεία.
5. Εργαζόμενοι κατά την καλοκαιρινή περίοδο σε λουτρά, τα οποία παραμένουν κλειστά την χειμερινή περίοδο οπότε και μολύνονται.
6. Εργαζόμενοι οι οποίοι πραγματοποιούν εκσκαφές και κατεδαφίσεις κτιρίων.
7. Εργαζόμενοι που προβαίνουν σε συντηρήσεις κυκλωμάτων νερού, πχ ψυκτικοί.

Τα συμπτώματα που εμφανίζουν, όσοι νοσήσουν, ποικίλουν. Η εικόνα του ασθενούς μπορεί να μοιάζει με αυτήν της απλής ίωσης, έως της βαριάς πνευμονίας. Σε αυτά περιλαμβάνονται η καταβολή, η αδυναμία, η μυαλγία, ο βήχας, η αίσθηση ψύχους, ο πονοκέφαλος και ο πυρετός. Μπορεί επίσης οι προσβληθέντες να αναπτύξουν διάρροια ενώ μπορεί να αναπτύξουν κάποιο βαθμό νεφρικής ανεπάρκειας. Λιγότερο συχνά παρουσιάζονται συμπτώματα από το κεντρικό νευρικό σύστημα όπως σύγχυση, αταξία και λήθαργος.

Η νόσος παρουσιάζεται συχνότερα το καλοκαίρι, προσβάλλει κυρίως άνδρες και πρόσωπα με προϋπάρχοντα προβλήματα υγείας όπως πνευμονοπαθείς, καρκινοπαθείς, νεφροπαθείς, διαβητικούς και γενικά πρόσωπα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.
Πάντως η ανίχνευση του συγκεκριμένου βακτηριδίου κρίνεται από τους επιστήμονες εξαιρετικά δυσχερής, ενώ θεωρείται υπεύθυνο για ένα ποσοστό της τάξης του 10%-15% των πνευμονιών.

Εάν η αντιβιοτική αγωγή ξεκινήσει έγκαιρα, επέρχεται πλήρης ίαση ειδικά σε άτομα χωρίς προϋπάρχοντα προβλήματα υγείας. Σε ασθενείς με ήδη βεβαρημένο ιστορικό, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα εξέλιξης της πνευμονίας στην πιο βαριά της μορφή, που απαιτεί διασωλήνωση του ασθενούς και παραμονή στη μονάδα εντατικής θεραπείας.

Η εμφάνιση της νόσου των λεγεωνάριων μπορεί να προληφθεί με τον κατάλληλο σχεδιασμό, τη συντήρηση και την απολύμανση των διαφόρων υδραυλικών συστημάτων νερού όπως είναι τα δίκτυα ύδρευσης μεγάλων κτιρίων, καθώς και κλιματιστικών που λειτουργούν με νερό [πύργοι ψύξης - cooling towers].

Σ.Δημοπούλου

Η Σοφία Δημοπούλου είναι πνευμονολόγος-φυματιολόγος. Ειδικεύθηκε στο Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών – ΝΝΘΑ (ΣΩΤΗΡΙΑ).
Περισσότερα

1 σχόλιο

  • Πέτρος

    το μόνιμο πρόβλημα που έχω όταν πηγαίνω διακοπές!
    Είναι πολύ σοβαρή η νόσος των λεγεωνάριων και αναρωτιέμαι αν τα ξενοδοχεία κάνουν σωστή συντήρηση στα air conditionm ειδικά τώρα λόγο κρίσης.

    δημοσιεύθηκε από Πέτρος Παρασκευή, 13 Ιουνίου 2014 23:19 Σύνδεσμος σχολίου

Προσθήκη σχολίου

Βεβαιωθείτε ότι εισάγετε τις (*) απαιτούμενες πληροφορίες, όπου ενδείκνυται. Ο κώδικας HTML δεν επιτρέπεται.

επιστροφή στην κορυφή

Newsletter

Αν θέλετε να λαμβάνετε το newsletter μας κάθε εβδομάδα με νέα και προτάσεις